Vragen en onduidelijkheid n.a.v. de Corona-maatregelen

Nieuwsbericht
20 maart 2020


Sinds de invoering van de Corona-maatregelen en de daarop volgende brief aan de Tweede Kamer van Minister Dekker over de extra maatregelen voor Justitiële Inrichtingen zijn er veel vragen binnengekomen van forensische zorgaanbieders over wat dit betekent voor hun werkzaamheden. Ook heeft DJI gemerkt dat er behoefte is aan nadere uitleg.
In bijgaande Q and A zijn alle vragen met betrekking tot OFZ-zorg die ons bekend zijn, opgenomen en beantwoord. Mocht u nog vragen hebben gesteld die niet worden beantwoord in de Q and A, dan verzoeken wij u vriendelijk deze (opnieuw) te richten aan inkoopforensischezorg@dji.minjus.nl.
Vragen m.b.t. tbs-inrichtingen en tbs-gestelden inzake Corona-maatregelen worden via separate berichtgeving aan de betrokken partijen gecommuniceerd.

Los van de onderwerpen die aan bod komen in deze Q and A, wil ik u wijzen op het volgende:
de genomen Corona-maatregelen zien op het voorkomen van besmettingsrisico’s. Dat betekent niet dat reguliere (plaatsings-)processen geen doorgang kunnen vinden. Zolang er maatregelen en vonnissen worden gewezen, geeft DJI hier uitvoering aan. Dit betekent dan ook dat er geen sprake kan zijn van een opnamestop bij forensische instellingen of eigenstandig geïntroduceerde opnamevoorwaarden. De enige uitzondering hier op is wanneer een zorgaanbieder door een extreem hoog ziekteverzuim niet langer in staat is kwalitatief-verantwoorde zorg te leveren. In die situaties wordt de zorgaanbieder verzocht contact op te nemen met ForZo/JJI via inkoopforensischezorg@dji.minjus.nl, samen met het FPL zal gezocht worden naar een oplossing.

 

Q and A versie I 20 maart 2020

Vraag

Antwoord

Mogen begeleidings- en behandelcontacten met een justitiabele via digitale communicatiemiddelen worden geregistreerd als geleverde zorg?

Voor extramurale parameters geldt dat er altijd sprake moet zijn van direct contact met de justitiabele om zorg in rekening te mogen brengen. Begeleidingscontact met de justitiabele via digitale communicatiemiddelen wordt ook gezien als direct contact.
Voor ambulante behandeling mag zowel directe als indirecte tijd worden geregistreerd. Behandeling via beeldbellen is toegestaan. Voor verdere uitleg over dit onderwerp wordt u verwezen naar de NZa: https://www.nza.nl/actueel/nieuws/2020/03/17/nza-brengt-extra-verruiming-aan-voor-zorg-op-afstand.

Zie ook de link https://www.nza.nl/actueel/algemene-en-zorgspecifieke-vragen-coronavirus.

Krijgen forensische zorgaanbieders nieuwe plaatsingen tijdens de Covid-19 maatregelen?

Er wordt gewoon uitvoering gegeven aan opgelegde maatregelen en vonnissen. Dit betekent dan ook dat het reguliere plaatsingsproces doorgang vindt en aanbieders plaatsingen zullen krijgen.

Hoe dient om te worden gegaan met overtredingen van voorwaarden en is terugplaatsing naar de PI of kliniek mogelijk?

Overtredingen van de voorwaarden bij justitiabelen met een voorwaardelijke titel dienen als altijd besproken te worden met de toezichthouder. De normale regels t.a.v. terugplaatsing zijn van kracht.

Het is in deze periode soms niet mogelijk de justitiabele naar de geïndiceerde dagbesteding te laten gaan. Hoe dient hiermee om te worden gegaan?

Afwijkingen in de te leveren zorg dienen besproken te worden met de toezichthouder, indien hier vragen over zijn kan contact op worden genomen met het Forensisch PlaatsingsLoket. De reguliere registratieregels van de NZa gelden.

Wat gebeurt er wanneer een justitiabele met een voorwaardelijk titel met verlof is vanuit zijn verblijfszorg-setting en in isolatie geplaatst moet worden vanwege Covid-19 ziekteverschijnselen?

Indien dergelijke gevallen zich voordoen dient u contact op te nemen met de toezichthouder, indien er uit dat contact vragen zijn dan kan contact op worden genomen met het Forensisch PlaatsingsLoket.

Stelt ForZo/JJI specifieke eisen aan OFZ-aanbieders in de omgang met justitiabelen i.h.k.v. de Covid-19 maatregelen?

ForZo/JJI verwijst OFZ-zorgaanbieders naar de richtlijnen van het RIVM en de lokale GGD v.w.b. het beleid t.a.v. Covid-19.

Wordt er gewerkt aan steunmaatregelen voor (forensische) zorgaanbieders?

In afstemming met VWS wordt er voor het gehele GGZ zorgveld, inclusief FZ, gekeken naar de benodigde financiële steunmaatregelen.
Er zal worden toegewerkt naar een duidelijke regeling op dit vlak.

Dient de ambulante begeleiding en dagbesteding aan justitiabelen stil te worden gelegd?

Nee. Zorgaanbieders wordt gevraagd de zorgverlening zo veel als mogelijk te continueren. Daar waar dit niet mogelijk is, dient contact op te worden genomen met de toezichthouder. Het nadrukkelijke advies is in deze periode bij de zorgverlening altijd goed af te wegen waar een face-to-face contact noodzakelijk is en waar begeleiding op afstand (via digitale communicatiemiddelen) mogelijk is. Bij begeleidingsvormen waarbij sprake is van face-to-face contact worden aanbieders nadrukkelijk geadviseerd de RIVM-richtlijnen in acht te nemen (geen handen schudden, 1,5 meter afstand bewaren).

Een gedetineerde die op basis van een artikelplaatsing bij een FZ-aanbieder verblijft heeft medische klachten die kunnen duiden op een besmetting met Covid-19 / isolatie noodzakelijk maakt. Is dat een grond om de gedetineerde terug te plaatsen naar de Penitentiaire Inrichting (PI)?

De aanwezigheid van ziekteverschijnselen die mogelijk op een besmetting met Covid-19 is geen reden om de gedetineerde terug te plaatsen naar de PI. In alle gevallen blijft de Vestigingsdirecteur van de zendende PI echter wel verantwoordelijk voor de gedetineerde. Wanneer een dergelijke situatie zich voordoet, dient de FZ-aanbieder dus in overleg te treden met de PI, zeker wanneer een gedetineerde bijvoorbeeld op een alternatieve locatie in isolatie moet.

Aangezien het onduidelijk is of er door de huidige maatregelen vertraging opgelopen gaat worden bij rechtbanken ten aanzien voor het voor laten komen van bijvoorbeeld schorsingsverzoeken, is het de vraag welke mogelijkheden er zijn rondom het langer afwezig zijn van justitiabelen uit verblijfszorg door detentie. Het is mogelijk dat voor een aantal de periode van 49 dagen afwezigheid - de periode die een zorgaanbieder maximaal als afwezigheidsdagen in rekening mag brengen- overschreden gaat worden. Is het mogelijk voor deze justitiabelen een verlenging van de onderbrekingsperiode verblijfszorg aan te vragen zodat de plek van deze justitiabelen voor hen beschikbaar kan worden gehouden?

FZ-aanbieders wordt verzocht in voorkomende gevallen een onderbouwd schriftelijk verzoek tot het verlengen van de 49 afwezigheidsdagen in te dienen bij ForZo/JJI via inkoopforensischezorg@dji.minjus.nl. ForZo/JJI zal de betreffende casus bespreken met het Forensisch PlaatsingsLoket en besluiten of de zorgaanbieder al dan niet toestemming krijgt tot het verlengen van de maximale periode van afwezigheid met andermaal maximaal 49 dagen.

Welke maatregelen worden er getroffen bij het plaatsen van justitiabelen (afkomstig vanuit een risicogebied)? Worden alle justitiabelen medisch gescreend alvorens zij geplaatst worden?

Zowel in Penitentiaire Inrichtingen als bij zorgaanbieders worden justitiabelen dagelijks gescreend, zodat bij een (over)plaatsing altijd duidelijk is of iemand besmet is of niet.

Is het - in het kader van het beperken van het aantal bewegingen in en uit de kliniek - noodzakelijk een opnamestop te hanteren?

Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat zorgaanbieders een opnamestop instellen. Zolang er vonnissen en maatregelen worden opgelegd worden deze uitgevoerd en dus plaatsingen verricht. Zorgaanbieders worden gewezen op de opnameplicht die onverminderd van kracht is. Een uitzondering is er voor forensische zorginstellingen die door (bijvoorbeeld) hoge ziekte-uitval niet in staat zijn kwalitatief verantwoorde zorg te blijven leveren bij nieuwe opnames. In dergelijke gevallen worden zorgaanbieders gevraagd dit kenbaar te maken aan ForZo/JJI via inkoopforensischezorg@dji.minjus.nl en fpl@dji.minjus.nl.

Kan ambulante behandeling door een FZ-aanbieder in een Penitentiaire Inrichting (PI) doorgang vinden?

Om bewegingen in en uit de PI te beperken zullen ook de bezoeken van FZ-instellingen aan gedetineerden in de PI beperkt moeten worden. Treed in voorkomende gevallen in overleg met de betrokken PI over de noodzaak van de te leveren zorg en consequenties (voor continuïteit van zorg en eventueel rechtsgang) . De PI is verantwoordelijk voor de gedetineerde en stemt af met eventueel andere betrokken ketenpartners wanneer nodig. Overweeg i.o.m. de PI of behandeling via digitale communicatiemiddelen als second best optie in kan worden gezet. Bekijk ook of in uitzonderingsgevallen het wel geïndiceerd is (bv. afhankelijk van het psychisch toestandsbeeld) om de ambulante behandeling wel doorgang te laten vinden. Dit kan namelijk ook voor het werkklimaat in de inrichting positief uitwerken.

Een justitiabele die bij een FZ-aanbieder geplaatst is heeft zorg nodig in het kader van verschijnselen die kunnen duiden op een besmetting met Covid-19, maar de strafrechtelijke titel is afgelopen.

Zorgaanbieders houden een zorgplicht voor de bij hen geplaatste zorgvragers, ook wanneer de strafrechtelijke titel afloopt. Aansluiting moet worden gezocht bij de bekostiger van de vervolgzorg na de titel (ZVW, WLZ, WMO).

Door ziekte-uitval is een OFZ-inrichting niet langer in staat kwalitatief-verantwoorde zorg te leveren. Mogen justitiabelen (waaronder gedetineerden met een artikel-plaatsing) worden uitgeplaatst?

Indien een dergelijke situatie zich voordoet wordt u verzocht contact op te nemen met ForZo/JJI via inkoopforensischezorg@dji.minjus.nl. Er zal, samen met het Forensisch PlaatsingsLoket, naar uw situatie worden gekeken.

Een justitiabele is in verblijfszorg geplaatst bij een zorgaanbieder en heeft Covid-19 verschijnselen. Hoe dient men hiermee om te gaan?

De zorgaanbieder dient (met de justitiabele) contact op te nemen met de huisarts en er wordt bepaald wat het beleid is. Daarna neemt de zorgaanbieder contact op met de toezichthouder over de afspraken die zijn gemaakt.

Wanneer er bij een justitiabele die in verblijfszorg geplaatst is en ziekteverschijnselen heeft die duiden op een besmetting met Covid-19 ernstige psychiatrische problematiek ontstaat die plaatsing in een klinische voorziening noodzakelijk maakt. Is dat mogelijk?

De zorgaanbieder dient contact op te nemen met de toezichthouder. Als blijkt dat vanuit het vonnis de mogelijkheid bestaat om op te schalen naar klinische zorg, neemt de toezichthouder contact op met het Forensisch PlaatsingsLoket (zie handboek FZ via www.forensischezorg.nl)